Milići: Predstavljeni rezultati arheoloških istraživanja na lokalitetu Veliki grad – gradina

Opština Milići u saradnji sa Arheološkim muzejom u Skelanima, pokrenula je istraživanja arheoloških lokaliteta u opštini Milići. Jedan od dominantnih arheoloških lokaliteta je Veliki grad – gradina u blizini Pavkovića, koji je snimljen LiDAR tehnologijom. Rezultati dosadašnjih istraživanja predstavljeni su građanima Milića, na predavanju koje je održano u amfiteatru SŠC “Milutin Milanković” Milići.

Kustos–arheolog u Arheološkom muzeju “Rimski Municipium” Jovan Đajić kaže da će buduća istraživanja biti usmjerena na sistematska iskopavanja, prije svega u dijelovima donjeg i gornjeg platoa, gdje se prema topografskim pokazateljima mogu očekivati ostaci arhitekture.

“Na ovom predavanju smo pokazali fortifikacione elemente i metodologoju koju smo koristili tokom iskopavanja. Ovaj lokalitet je evidentiran u stručnoj literature i dokumentaciji. Istraživanje je dobar osnov za naredne korake. Nastavićemo istraživanja u Milićima na otkrivanju novih lokaliteta i monitoring već otkrivenih” – kaže Đajić.

Prilikom istraživanja lokalliteta Gradina u saradnji sa Arheološkim institutom Beograd , primijenjena je LiDAR tehnologija, koja omogućava kreiranje izuzetno preciznih digitalnih modela, čak i “prolazeći” kroz vegetaciju da bi se vidjelo tlo ispod – kaže Srećko Živanović istraživač-pripravnik u Arheološkom institutu Beograd.

“Uz pomoć ove tehnologije mogli smo da sagledamo lokalitet u celosti i da zaključimo šta na njemu postoi i kakve potencijale ima. Proces je jako brz i rezultati su u veoma kratkom roku dostupni” – kaže Živanović.

Dejan Spasojević direktor Arehološkog muzeja “Rimski Municipium” Skelani kaže da je lociranje arheoloških nalazišta u opštini Milići ali i kompletnoj regiji Birač potencijal i za razvoj turizma.

“Vjerujem da je to jedan arheološko-turistički poduhvat, kao što težimo da to budu i Skelani. U kom obimu ćemo raditi i napredovati, zavisi od podrške” – kaže Spasojević.

Stećci, humke i drugi tragovi iz različitih istorijskih epoha, svjedoče o životu na ovim prostorima. Većina lokaliteta, kao što je i područje gradine je pozata građanima, ali svi oni treba da budu evidentirani od strane struke i nauke što je i cilj u narednom periodu – kaže načelnik opštine Milići Marko Savić.

“Veliki broj arheoloških lokaliteta nije poznat. Za gradinu smo svi znali, ali dok lokalitet nije zvanično potvrđen kroz nalaze naučnika nije ni mogao biti evidentiran. Ovo je prilika da lokalitet postane dostupan široj javnosti kako u naučne tako i u turističke svrhe” –  ističe Savić.

Podsjećamo, istraživanje, odnosno arheološka prospekcija na lokalitetu Veliki grad- gradina, obavljena je 2022. godine na inicijativu pokojnog Radivoja Orašanina,  zaljubljenika u arheologiju, koji je nedaleko od mjesta na kojem je vršeno iskopavanje, našao ciglu iz rimskog perioda i jedan metalni predmet a tokom iskopavanja, iste godine, na površini od četiri kvadrata, pronađeno je oko 30 kg keramike iz različitog perioda.